Thứ Sáu, 15/11/2019 10:25 (GTM +7)
Hà Nội
23°C / 22-25°C

Mức sinh thấp "khoét sâu" sự bất bình đẳng giữa các gia đình cho đến cả vùng miền

Thứ năm, 7:53 AM 02/12/2021 | Dân số

GiadinhNet - Việc một số khu vực sinh quá ít, một số tỉnh thành có tỷ lệ sinh quá cao, dẫn đến sự chênh lệch không chỉ mức sinh mà còn là cách biệt về kinh tế, giáo dục, văn hóa, việc làm…

Giao lưu trực tuyến “Điều chỉnh mức sinh theo đặc thù từng địa phương để đảm bảo sự phát triển bền vững”Giao lưu trực tuyến “Điều chỉnh mức sinh theo đặc thù từng địa phương để đảm bảo sự phát triển bền vững”

GiadinhNet –  Chương trình giao lưu trực tuyến sẽ diễn ra vào thứ Tư, ngày 01/12, do Báo Sức khoẻ và Đời sống phối hợp Tổng cục Dân số - Bộ Y tế thực hiện trên chuyên trang giadinh.net.vn cùng sự tham gia của cơ quan quản lý, chuyên gia và đại diện địa phương.

Trong cuộc giao lưu "Mức sinh thấp, hệ lụy và giải pháp" cùng bạn đọc trên Giadinh.net.vn, PGS.TS Nguyễn Đức Vinh, Viện trưởng Viện Xã hội học, Viện Hàn lâm khoa học Việt Nam cho hay: "Mức sinh không đồng đều có thể theo thời gian hoặc theo vùng. Hiện mức sinh toàn quốc vẫn là mức sinh thay thế, nhưng năm cao năm thấp dẫn đến sự không thuận tiện cho việc hoạch định các chính sách phát triển kinh tế xã hội, ví dụ trường học, bệnh viện, nhà trẻ, sản xuất đồ tiêu dùng cho bà mẹ, trẻ em... Khác biệt mức sinh lớn giữa các vùng miền gây nên sự bất bình đẳng, nơi thừa nơi thiếu lao động."

Mức sinh thấp "khoét sâu" sự bất bình đẳng giữa các gia đình cho đến cả vùng miền - Ảnh 2.

PGS.TS Nguyễn Đức Vinh trả lời câu hỏi giao lưu của bạn đọc trên Giadinh.net.vn

Hiện nay, cả nước có 33 tỉnh, thành phố có mức sinh cao, chủ yếu ở các tỉnh, thành miền núi phía Bắc (42% dân số); 21 tỉnh, thành phố có mức sinh thấp, chủ yếu ở các tỉnh, thành phía nam (39%).

Cả nước chỉ có 9 tỉnh, thành phố đạt mức sinh thay thế có quy mô dân số 19% gồm: Ninh Thuận, Quảng Ninh, Bình Định, Lâm Đồng, Phú Yên, Trà Vinh, Hải Phòng, Hà Nội và Bình Phước.

Từ năm 2014, các tỉnh Đồng bằng sông Hồng có mức tăng cao trở lại nhanh như: Nam Định, Bắc Ninh, Ninh Bình, Bắc Trung bộ như Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh… đang có mức sinh 2,83 con, là vùng có mức sinh cao nhất cả nước.

Việc một số khu vực sinh quá ít, một số tỉnh thành có tỷ lệ sinh quá cao, dẫn đến sự chênh lệch không chỉ mức sinh mà còn là cách biệt về kinh tế, giáo dục, văn hóa, việc làm…

Cụ thể, những vùng cao hơn mức sinh thay thế chủ yếu là những vùng khó khăn, kém phát triển. Điều kiện để tạo ra nguồn nhân lực có chất lượng cao ở vùng đó rất thiếu thốn. Còn những vùng kinh tế lớn như TPHCM, Bình Dương… mức sinh thay thế lại rất thấp, nếu kéo dài sẽ để lại nhiều hệ lụy như già hóa dân số nhanh, thiếu hụt lao động, ảnh hưởng đến an sinh xã hội. Như vậy sẽ tạo ra sự chênh lệch về mặt chất lượng dân số cũng như phát triển kinh tế xã hội. Vùng tỷ lệ sinh cao càng khó phát triển hơn, vùng tỷ lệ sinh thấp thì đã phát triển cao thì lại càng hạ thấp xuống.


photo-1638370314543

Mức sinh thấp là thách thức lớn đối với công tác dân số trong tương lai. Ảnh minh họa

Đánh giá về vấn đề này, PGS.TS Nguyễn Đức Vinh cho hay, Việt Nam trong nửa thế kỷ qua trải qua quá độ dân số trong đó mức sinh giảm mạnh từ khoảng trên 5 con/người vào những năm 1970 giảm xuống còn 2 con/người, gần với mức sinh thay thế. Thậm chí ở một số vùng như Đông Nam Bộ mức sinh còn giảm xuống thấp hơn nữa, khoảng 1,5-1,8, thấp hơn cả mức sinh thay thế.

Chúng ta được biết những năm 90 trở về trước mức sinh cao, gia đình đông con, phụ nữ và xã hội phải dành rất nhiều thời gian để chăm sóc và nuôi dạy trẻ. Mức sinh quá cao cũng là sự cản trở rất lớn về sự phát triển kinh tế, xã hội.

Ngược lại, mức sinh thấp, các gia đình có ít con, thậm chí dưới 2 con có nhiều điều kiện, thời gian, thu nhập trung bình sẽ cao hơn, đầu tư cho việc học hành và sự nghiệp sẽ tốt hơn.

Điều này càng khoét sâu sự bất bình đẳng từ giữa các gia đình cho đến cả vùng miền.

Vì vậy, theo Tổng cục Dân số - KHHGĐ, chiến lược dài hơi tới đây, phải duy trì mức sinh thay thế, đồng thời khắc phục chênh lệch mức sinh giữa các địa phương. Phấn đấu tăng mức sinh ở những địa phương đang có mức sinh thấp, tiếp tục giảm mức sinh ở những địa phương đang có mức sinh cao, duy trì kết quả ở những địa phương đạt mức sinh thay thế.

Đồng thời tận dụng hiệu quả cơ cấu dân số vàng, thích ứng với già hóa dân số; phân bố dân số hợp lý, nâng cao chất lượng dân số, góp phần phát triển đất nước nhanh và bền vững.

Công tác dân số cần sự kiên trì, bền bỉ nhưng rất cần sự quyết liệt ngay từ đầu!Công tác dân số cần sự kiên trì, bền bỉ nhưng rất cần sự quyết liệt ngay từ đầu!

GiadinhNet - "Công tác dân số cần sự kiên trì, bền bỉ nhưng rất cần sự quyết liệt ngay từ đầu, ngay từ lúc này", đó là chia sẻ của ông Lương Quang Đảng trong cuộc giao lưu cùng độc giả về "Mức sinh thấp, hệ lụy và giải pháp" trên Giadinh.net.vn.

L.H
Bình luận
Xem thêm bình luận
Ý kiến của bạn
Tags:
Nguyên nhân và các yếu tố nguy cơ của chứng nôn nghén khi mang thai

Nguyên nhân và các yếu tố nguy cơ của chứng nôn nghén khi mang thai

Dân số - 15 giờ trước

Ốm nghén là nguyên nhân phổ biến gây ra tình trạng buồn nôn và nôn vào bất kể thời điểm nào trong ngày khi mang thai. Trong một số trường hợp, thai phụ phải đối mặt với hội chứng ốm nghén nặng, điều này có ảnh hưởng thế nào đến sức khỏe thai phụ?

Cách chữa ngứa da mùa đông ở người cao tuổi

Cách chữa ngứa da mùa đông ở người cao tuổi

Dân số - 1 ngày trước

Theo Đông y, chứng ngứa da ở người cao tuổi phần nhiều do huyết hư, da dẻ khô táo nên mùa đông hay phát ngứa.

Thời điểm tốt nhất để quan hệ tình dục sau khi hết kinh nguyệt, nếu sớm hơn chị em có thể lãnh 4 hậu quả, nam giới cũng bị ảnh hưởng

Thời điểm tốt nhất để quan hệ tình dục sau khi hết kinh nguyệt, nếu sớm hơn chị em có thể lãnh 4 hậu quả, nam giới cũng bị ảnh hưởng

Dân số - 2 ngày trước

Theo các chuyên gia, quan hệ trong thời điểm kinh nguyệt có thể gây ra một số nguy cơ có hại cho sức khỏe. Vậy sạch kinh bao lâu thì quan hệ được?

Các triệu chứng nhiễm Omicron và ảnh hưởng của biến thể này đến quá trình mang thai

Các triệu chứng nhiễm Omicron và ảnh hưởng của biến thể này đến quá trình mang thai

Dân số - 3 ngày trước

Trong bối cảnh sự xuất hiện của biến thể Omicron, các nhà nghiên cứu đều cho rằng, tiêm chủng có tác dụng bảo vệ thai phụ và thai nhi chống lại COVID-19.

Tại sao người Nhật lại sống trường thọ bậc nhất thế giới: Có 2 món người Nhật ít ăn để sống thọ hơn, người Việt lại tiêu thụ nhiều

Tại sao người Nhật lại sống trường thọ bậc nhất thế giới: Có 2 món người Nhật ít ăn để sống thọ hơn, người Việt lại tiêu thụ nhiều

Dân số - 4 ngày trước

Có thể thấy bí quyết sống thọ của Nhật bắt nguồn từ việc "ăn ít hơn 2 loại thực phẩm", đáng tiếc đây đều là món mà chúng ta thường rất yêu thích.

Quai bị ở nam giới có ảnh hưởng đến sức khỏe sinh sản?

Quai bị ở nam giới có ảnh hưởng đến sức khỏe sinh sản?

Dân số - 5 ngày trước

Quai bị rất dễ lây lan trong cộng đồng, nhất là đối với trẻ em đặc biệt là trẻ trai. Biến chứng viêm tinh hoàn có thể dẫn tới teo tinh hoàn và vô sinh là điển hình khi mắc quai bị ở nam giới.

Thứ trưởng Bộ Y tế: Các địa phương cần chủ động, linh hoạt, phát huy vai trò để hoàn thành nhiệm vụ được giao

Thứ trưởng Bộ Y tế: Các địa phương cần chủ động, linh hoạt, phát huy vai trò để hoàn thành nhiệm vụ được giao

Dân số - 6 ngày trước

GiadinhNet - Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên đã nhấn mạnh như vậy tại Hội nghị trực tuyến tổng kết công tác năm 2021 và triển khai nhiệm vụ năm 2022, do Tổng cục Dân số - KHHGĐ tổ chức sáng 13/1, tại Bộ Y tế.

Vaccine phòng COVID-19 có ảnh hưởng tới kinh nguyệt của phụ nữ như thế nào?

Vaccine phòng COVID-19 có ảnh hưởng tới kinh nguyệt của phụ nữ như thế nào?

Dân số - 6 ngày trước

Theo kết quả một nghiên cứu mới đây đăng trên Tạp chí Obstetrics & Gynecology, việc tiêm vaccine phòng COVID-19 có thể kéo dài tạm thời thời gian giữa các kỳ kinh nguyệt của phụ nữ.

Một số rối loạn tâm thần hậu COVID hay gặp

Một số rối loạn tâm thần hậu COVID hay gặp

Dân số - 1 tuần trước

SKĐS- Đại dịch COVID -19 chưa kết thúc, nhưng đã để lại vô số người bị rối loạn tâm thần. Chúng ta hãy cùng tìm hiểu một số rối loạn tâm thần hay gặp trong đại dịch.

Thủ dâm: Từ sự kỳ thị tới những thông điệp sai lầm về đạo đức và y khoa

Thủ dâm: Từ sự kỳ thị tới những thông điệp sai lầm về đạo đức và y khoa

Dân số - 1 tuần trước

Trong xã hội ngày nay, câu chuyện về thủ dâm thường được đem ra giễu cợt, hoặc với nhiều người thì đó là một câu chuyện vô cùng nhạy cảm, dùng để răn dạy con trẻ đừng sa đọa vào hành vi này. Điều này bắt nguồn từ quá khứ sai lầm.

Top