Ngày 21 Tháng 10, 2016 | 10:24 AM

Cứ 30 giây, một người bệnh đái tháo đường bị cắt chân

  MỚI NHẤT

GiadinhNet - Theo tài liệu y học thế giới, cứ 30 giây, có một người bệnh đái tháo đường (ĐTĐ) bị cắt cụt chân, do biến chứng loét bàn chân. Đây là một trong những biến chứng có tỷ lệ cao nhất, với 1/4 bệnh nhân ĐTĐ sẽ tiến triển đến loét bàn chân tại thời điểm nào đó trong đời. Để hiểu rõ hơn về bệnh lý này, ThS.BS Lê Tân Tố Anh (Khoa Tim mạch - Lão học, Bệnh viện Đa khoa TP Cần Thơ) chia sẻ những thông tin bổ ích, giúp người bệnh biết cách chăm sóc, điều trị đúng cách khi bị loét bàn chân.

Cần vận động thể lực, tập thể dục hợp lý để phòng tránh bệnh tiểu đường. Ảnh: Chí Cường
Cần vận động thể lực, tập thể dục hợp lý để phòng tránh bệnh tiểu đường. Ảnh: Chí Cường

Bệnh dễ gây ra nhiều biến chứng

Lâu nay, chị Xuân Mai (40 tuổi, ở huyện Phong Điền, TP Cần Thơ) mắc bệnh ĐTĐ. Trước đó, chị bị vết xước ở móng chân và tự rửa bằng dung dịch sát khuẩn. Gần đây, móng chân bị vết trầy nhỏ, do chị có việc bận cả ngày nên đến chiều mới về nhà rửa vết thương được. Vậy mà, mấy hôm sau, từ vết loét nhỏ, đã bị nhiễm trùng, cả bàn chân sưng vù, thâm tím. Chị phải điều trị thời gian dài chân mới bớt sưng và dần hồi phục.

Bệnh ĐTĐ gây ra nhiều biến chứng mạn tính như: Tim mạch, thận, thần kinh, mạch máu và bàn chân; trong đó biến chứng thường gặp và tốn kém chi phí điều trị là loét bàn chân. Bệnh ĐTĐ đã và đang là gánh nặng y tế toàn cầu với tốc độ phát triển nhanh chóng.

Theo thống kê của Liên đoàn ĐTĐ thế giới, năm 2011, thế giới có 366 triệu người mắc bệnh ĐTĐ; ước lượng năm 2030, con số này sẽ tăng lên 552 triệu người. Nhiễm trùng chân ở bệnh nhân ĐTĐ thường bắt đầu từ vết loét da nông ở bề mặt, nhưng khoảng 25% trường hợp sẽ lan xuống cơ và xương. Những vết loét bị nhiễm trùng là tiền đề dẫn đến đoạn chi. Nguy cơ đoạn chi ở người bệnh ĐTĐ nhiều hơn gấp 10 đến 30 lần so với dân số chung. Bệnh lý này là hậu quả của nhiều nguyên nhân như: Tổn thương thần kinh ngoại biên, bệnh lý mạch máu, chấn thương và nhiễm trùng, tạo thành vòng xoắn kết hợp với nhau chặt chẽ. Trong loét bàn chân ĐTĐ, nhiễm trùng là yếu tố đe dọa đoạn chi. Nhiễm khuẩn gây ra những hoại tử mô rộng, là nguy cơ phải cắt cụt bàn chân ở bệnh nhân ĐTĐ dù điều trị kháng sinh tích cực. Những vết thương dù rất nhỏ, nếu không được theo dõi có thể tạo nên các nhiễm khuẩn âm ỉ, sau đó lan rộng nhanh chóng vào sâu trong bàn chân. Các nhiễm trùng sâu vào mô mềm, viêm xương tủy là nguyên nhân chính đe dọa phải đoạn chi dưới.

Mỗi bệnh nhân cần có chế độ dinh dưỡng phù hợp

Theo ThS. BS Lê Tân Tố Anh chia sẻ: Đối với các vết loét nhiễm trùng bàn chân, dù nhỏ cũng phải được thăm khám và chăm sóc ở các cơ sở y tế. Bệnh nhân không nên tự bôi thuốc, cắt lọc, đặc biệt là không được ngâm chân trong dung dịch sát khuẩn (betadine), phải luôn đi giày, dép, ngay cả trong nhà, hạn chế vận động bàn chân trong thời gian nhiễm trùng. Các vết loét phải được cắt lọc sạch sẽ, sử dụng kháng sinh hợp lý, thay băng vết loét hàng ngày, tránh nhiễm trùng nông, thành các vết loét sâu, hoại tử lan rộng, nguy cơ phải cắt cụt chi.

Người bệnh ĐTĐ nên có chế độ ăn uống và vận động thể lực hợp lý, giúp ổn định lượng đường huyết, bảo vệ tim mạch, kiểm soát huyết áp, ngăn chặn và làm chậm các biến chứng của bệnh ĐTĐ… Người bệnh cần hạn chế sử dụng các loại thực phẩm chỉ số đường huyết cao như: Các loại thực phẩm được chế biến với quá nhiều dầu mỡ có nguồn gốc động vật như các món ăn chiên, xào. Các loại thực phẩm quá ngọt như: Bánh, kẹo, nước ép trái cây, mứt, trái cây chín ngọt… Người bệnh nên hạn chế tinh bột: Cơm, các loại khoai; không ăn mặn, tránh xa các chất kích thích từ thuốc lá, bia, rượu; cần vận động thể lực, tập thể dục 30-45 phút/ngày...

Theo các chuyên gia, người bệnh ĐTĐ cần bổ sung chế độ thực phẩm tốt như: Các loại thịt nạc, đặc biệt là thịt bò bởi loại thịt này chứa rất nhiều axít linoleic với tác dụng hỗ trợ và kích thích quá trình chuyển hóa đường huyết. Hơn thế nữa, loại axít này được kiểm chứng có tác dụng ngăn ngừa ung thư. Các loại cá biển rất giàu protein, axít béo và đặc biệt là hàm lượng omega-3 rất cao. Những loại thực phẩm giàu chất xơ: Các loại rau xanh, ngũ cốc nguyên hạt, các loại đậu với hàm lượng chất xơ cao với tác dụng giữ nước, hỗ trợ hạ đường huyết sau ăn cũng như kéo dài quá trình cơ thế hấp thu đường vào máu. Nên bổ sung vào chế độ ăn hàng ngày của người bệnh ĐTĐ những loại trái cây ít ngọt như bưởi, cam, chanh, táo, mặc dù sẽ cung cấp một ít đường vào cơ thể nhưng đó là những loại đường chậm, cung cấp rất nhiều vitamin và chất khoáng có lợi cho cơ thể người ĐTĐ. Các chuyên gia cũng lưu ý: Mỗi bệnh nhân ĐTĐ có tình trạng sức khỏe, quá trình bệnh lý khác nhau, nên cần căn cứ vào đó để xây dựng chế độ dinh dưỡng riêng phù hợp.

7 triệu chứng chính để nhận biết bệnh ĐTĐ

Theo ThS. BS Lê Tân Tố Anh, bệnh ĐTĐ có rất nhiều triệu chứng, nhưng về cơ bản có 7 triệu chứng chính để chúng ta nhận biết:

1. Khát nước quá mức bình thường, khô miệng ngay cả sau khi uống nước.

2. Thường xuyên đi tiểu và thường đi ngay sau khi uống nước khoảng 15-20 phút. Tuy nhiên cũng không nên vội kết luận rằng, một người bị bệnh ĐTĐ dựa trên triệu chứng ít này vì cũng có những nguyên nhân khác cũng gây ra đi tiểu nhiều như ăn quá nhiều đồ hải sản...

3. Giảm cân hoặc tăng cân bất thường và kèm theo mệt mỏi. Điều này có thể là do các vấn đề khác như tăng hoặc giảm hoạt động của tuyến giáp, vì vậy điều quan trọng là phải thực hiện kiểm tra y tế và xét nghiệm máu để xác định nguyên nhân.

4. Mờ mắt. Đây là một vấn đề cần được quan tâm cẩn thận do nhiều người được chẩn đoán bị bệnh ĐTĐ ngay sau khi họ gặp vấn đề với tầm nhìn. ĐTĐ có thể gây ra mù tạm thời, đôi khi là mù vĩnh viễn.

5. Buồn nôn, khi đó có thể người bệnh có những biểu hiện nôn đi kèm hoặc không nôn.

6. Chậm hồi phục từ các vết thương. Một số người sẽ thấy rằng, họ dễ dàng bị thâm tím, loét hoặc tổn thương da khi va chạm nhẹ và thường thì các vết thương này lâu lành.

7. Nhiễm trùng âm đạo ở phụ nữ và nhiễm trùng nấm men ở nam giới.

Thu Sương

GỬI Ý KIẾN BẠN ĐỌC