Từ đầu tháng 7, dọc tuyến đê sông Hồng qua các quận, huyện của Hà Nội đã xảy ra nhiều vụ sạt lở, gây thiệt hại nghiêm trọng. Điển hình là các điểm sạt lở ở xã Cổ Đô (huyện Ba Vì), với chiều dài gần 300m; khu vực tổ 38 Bắc Cầu, phường Ngọc Thụy (quận Long Biên), sạt lở khoảng 25m, độ chênh cao 2-4m. Mới đây nhất, ngày 30/7, hai hộ dân sống sát mép sông Hồng đoạn qua phường Chương Dương (quận Hoàn Kiếm) cũng bị “Hà bá” ngoạm mất một phần nhà cửa. UBND các quận, huyện trước mỗi sự vụ đều ra các văn bản chỉ đạo mang tính thời điểm như yêu cầu chính quyền phường tổ chức sơ tán người và tài sản, khoanh vùng nguy hiểm, đặt biển cảnh báo…
Trái với sức nóng của những văn bản chỉ đạo, người dân ở những khu vực bị sạt lở hoặc có nguy cơ sạt lở vẫn bình thản như chưa có chuyện gì xảy ra. Liên quan đến vụ sạt lở nhà dân sống ven bờ sông Hồng (đường Bạch Đằng, Chương Dương, Hoàn Kiếm), UBND quận đã yêu cầu lập ngay phương án di chuyển 5 hộ dân thuộc diện nhà nguy hiểm, có nguy cơ cao tại ngõ 661 Bạch Đằng. Trong khi đó, 2h sáng ngày 30/7, phần sau nhà ông Nguyễn Văn Thanh (số 12, ngách 639/6/5, Bạch Đằng) đã bất ngờ tụt hẳn xuống lòng sông, dù không nằm trong danh sách 45 hộ thuộc diện cảnh báo nguy cơ sạt lở cao.
Nguy hiểm như vậy nhưng đa số các hộ dân vẫn sinh sống bình thường. Khi phóng viên có mặt ở ngõ 639, có duy nhất gia đình ông Thanh đã khóa trái cửa để đến ở nơi khác, tấm bảng mi-ka cảnh báo nguy hiểm dựng tạm bợ trước nhà. Trong khi đó, ông Nguyễn Vĩnh Thụy, Tổ phó tổ 82 cho biết, đã có 6 hộ ở tổ này làm biên bản với UBND phường về việc di dời đến nơi an toàn. Tại ngõ 661, các số nhà từ 12 đến 21 vẫn sinh hoạt bình thường, dù khu vực này được đánh giá là dễ bị sạt lở nhất.
Theo ghi nhận, người dân chủ yếu “tự bảo vệ mình” bằng các hình thức rất thô sơ như đóng cọc tre, chặt cây lớn, giằng chống tạm bợ, dù nhiều chỗ tường nhà cách mép nước sông chưa đầy nửa mét. Đa số các hộ được hỏi đều quan tâm nhiều đến việc nhà nước có hỗ trợ gì cho gia đình bị thiệt hại do sạt lở hay không? Những giải pháp đối phó với sạt lở của chính quyền có vẻ mới thể hiện ở trên giấy.
Việt Nguyễn