Thứ Năm, 15/11/2007 15:53 (GMT+7)

Công tác Dân số-Kế hoạch hoá gia đình góp phần xoá đói, giảm nghèo, phát triển kinh tế-xã hội ở Thái Bình

Những năm qua, công tác DS-KHHGĐ đã thực sự tiết kiệm được nhiều tỷ đồng, để chi cho sự nghiệp giáo dục, y tế, văn hoá xã hội, góp phần to lớn vào công cuộc xóa đói, giảm nghèo, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế của tỉnh.

Công tác dân số - kế hoạch hóa gia đình là một bộ phận quan trọng trong chiến lược phát triển đất nước, là một trong những vấn đề kinh tế - xã hội hàng đầu, là yếu tố nâng cao chất lượng cuộc sống của từng người, từng gia đình và toàn xã hội. Giữa dân số và phát triển kinh tế - xã hội luôn có mối quan hệ biện chứng, hỗ trợ và thúc đẩy lẫn nhau. Muốn tăng trưởng kinh tế thì yếu tố đầu tiên phải là con người và phải là con người có sức khỏe và trí tuệ.

Mục tiêu đó chỉ có thể đạt khi chất lượng dân số được nâng cao, quy mô, tốc độ tăng trưởng, sự phân bố dân cư và nguồn nhân lực phù hợp với đặc điểm kinh tế ở địa phương. Đặc biệt, đối với Thái Bình, một tỉnh thuộc đồng bằng châu thổ sông Hồng với diện tích tự nhiên 1.537,8 km2, dân số khoảng 1,8 triệu người, mật độ gần 1.200 người/km2, áp lực dân số đối với sự phát triển kinh tế - xã hội là rất lớn.

Trong những năm trước đây, công tác dân số - kế hoạch hóa gia đình (DS-KHHGĐ) ở Thái Bình gặp không ít khó khăn. Theo số liệu điều tra năm 1997, tất cả các chỉ tiêu về dân số ở Thái Bình đều ở mức cao; tỷ suất sinh toàn tỉnh là 16,24%; tỷ lệ người sinh con thứ 3 trở lên là 15%; tỷ lệ phát triển dân số là 11,21%. Sự hiểu biết và nhận thức của nhân dân về dân số và phát triển, dân số và môi trường, sức khỏe sinh sản ... còn nhiều hạn chế. Thực trạng đó có ảnh hưởng không nhỏ đến quá trình xóa đói, giảm nghèo, phát triển kinh tế - xã hội; nâng cao chất lượng cuộc sống của mỗi người dân trong tỉnh.

Để khắc phục khó khăn trên, những năm qua, dưới sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo của Tỉnh uỷ, Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân tỉnh, sự giúp đỡ của Ủy ban Dân số - Gia đình - Trẻ em (UB DS-GGG-TE) Việt Nam, các tổ chức quốc tế, sự phối kết hợp đồng bộ của các cấp, các ngành, đoàn thể trong tỉnh, công tác DS-KHHGĐ ở Thái Bình đã đạt được những thành tựu quan trọng, góp phần thiết thực vào công cuộc xóa đói, giảm nghèo, phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh.

Trên cơ sở Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ 16, ngày 8/8/2001, Ban Thường vụ Tỉnh uỷ đã ban hành Nghị quyết 03 về công tác DS-KHHGĐ giai đoạn 2001-2010. UBND tỉnh cụ thể hóa bằng các chương trình hành động, thực hiện chính sách dân số trên phạm vi toàn tỉnh thông qua Chiến lược dân số Thái Bình giai đoạn 2001-2010 (đã được phê duyệt tại Quyết định 679/2001-QĐ/UB ngày 02/10/2001).

Thực hiện phương châm xã hội hóa công tác DS-KHHGĐ, Thái Bình đã huy động sự tham gia của các lực lượng xã hội trong công tác tuyên truyền, phối hợp lồng ghép mục tiêu dân số với phát triển thông qua các hoạt động và chương trình công tác của các ban, ngành, đoàn thể, tổ chức xã hội, nâng cao hiệu quả mô hình truyền thông dân số với phát triển.

Được sự quan tâm giúp đỡ của Trung ương và của tỉnh, UB DS-GGG-TE tỉnh đã triển khai nhiều hoạt động nhằm nâng cao nhận thức cho nhân dân về thực hiện gia đình nhỏ, ít con để có cuộc sống ấm no, tiến bộ, hạnh phúc và được đông đảo nhân dân trong tỉnh đồng tình hưởng ứng. Nhiều cặp vợ chồng trẻ đã tự nguyện chấp nhận quy mô gia đình chỉ có 2 con, trong đó hàng trăm cặp vợ chồng đăng ký tình nguyện chỉ có 1 con.

Hoạt động truyền thông, tư vấn tại cộng đồng, sinh hoạt câu lạc bộ thuộc các nhóm đối tượng phụ nữ, thanh niên, nông dân, hội thi cộng tác viên... đã phát huy hiệu quả tốt. Toàn tỉnh xây dựng 14 xã điểm về mô hình truyền thông, 2 xã điểm về mô hình gia đình... Hàng tuần, Đài Phát thanh Truyền hình tỉnh có chuyên mục dân số và phát triển, Báo Thái Bình có chuyên trang DS-KHHGĐ. UBND các huyện, thành phố tổ chức các đợt truyền thông và cung cấp tài liệu, tờ rơi về DS-KHHGĐ cho các đối tượng; thường xuyên kiểm tra, giám sát việc thực hiện chính sách dân số ở các địa phương, đơn vị.

Phong trào 'Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá' được nhân dân hưởng ứng tích cực. Toàn tỉnh có 56,5% gia đình đạt chuẩn gia đình văn hoá, gần 30% thôn, làng đạt chuẩn văn hoá. Một số hủ tục trong việc cưới, việc tang, lễ hội từng bước được đẩy lùi. Mô hình thí điểm đưa chính sách dân số, gia đình và trẻ em vào hương ước, quy ước thôn, làng được mở rộng ra 23 xã (124 thôn) trong toàn tỉnh năm 2004. Đến năm 2005, có 100% thôn, làng được tập huấn và 60% thôn, làng đã soạn thảo hương ước, quy ước và được cấp có thẩm quyền phê duyệt. Hương ước, quy ước thôn, làng đã có tác động mạnh đến công tác dân số, góp phần ổn định xã hội.

Bên cạnh đó, Sở Tư pháp, Công an, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh và UB DS-GGG-TE tỉnh phối hợp xây dựng, ban hành các chính sách có liên quan đến dân số và phát triển, đăng ký dân số v.v.. Trong quá trình thực hiện, UB DS-GGG-TE đã kết hợp lồng ghép các hoạt động dân số với các chương trình kinh tế - xã hội khác như vay vốn, khuyến nông, đưa tiến bộ khoa học kỹ thuật vào chăn nuôi, trồng trọt để phát triển kinh tế gia đình.

Đặc biệt là chính sách xóa đói, giảm nghèo, xóa nhà dột nát, chính sách ưu tiên, trợ giúp cho các đối tượng khó khăn được quan tâm hơn đã tác động đáng kể đến nâng cao chất lượng dân số. Nhiều hộ gia đình đã thoát nghèo, vươn lên đủ ăn, khá giả, mua sắm nhiều tiện nghi, phương tiện đắt tiền. Tỷ lệ hộ nghèo giảm từ 7,8% năm 2001 xuống còn 5,3% năm 2005 (theo tiêu chí cũ). Mục tiêu trong những năm tiếp theo phấn đấu tăng mức đầu tư từ ngân sách địa phương, tranh thủ các nguồn viện trợ và huy động sự đóng góp của nhân dân; bảo đảm 60-80% ngân sách tỉnh để thực hiện công tác dân số.

Điểm nổi bật trong công tác DS-KHHGĐ của tỉnh là việc tổ chức rộng rãi các hình thức đăng ký thực hiện kế hoạch hóa gia đình đối với các cặp vợ chồng trong độ tuổi sinh đẻ, đồng thời coi trọng khuyến khích cá nhân, đơn vị tự giác thực hiện; xử lý các trường hợp vi phạm chính sách dân số. Các quy định, chính sách phù hợp được nhân dân đồng tình ủng hộ, tạo dư luận xã hội có lợi cho việc thực hiện các mục tiêu DS-KHHGĐ. 

Công tác cung cấp dịch vụ sức khỏe sinh sản, kế hoạch hóa gia đình được chú trọng, ngày càng thuận lợi, an toàn, hiệu quả và đảm bảo tính riêng tư nên đã từng bước đáp ứng nhu cầu của người sử dụng. Đến nay, 100% cơ sở dịch vụ kế hoạch gia đình cấp tỉnh, huyện, thành phố làm được kỹ thuật đình sản; 100% trạm y tế xã, phường, thị trấn có đủ điều kiện đặt được vòng tránh thai và điều trị phụ khoa. Tỷ lệ các cặp vợ chồng áp dụng các biện pháp tránh thai hiện đại đạt 77,2% (cả nước là 64,5%). Hàng năm, tỉnh tổ chức các chiến dịch tăng cường đưa dịch vụ sức khỏe sinh sản đến vùng khó khăn, vùng có mức sinh cao tạo điều kiện nâng cao nhận thức, cải thiện rõ rệt tình trạng sức khỏe sinh sản cho phụ nữ.

Do thực hiện tốt chính sách dân số nên Thái Bình đã kiểm soát được tốc độ gia tăng dân số; tỷ lệ tăng dân số tự nhiên dưới 1%. Các chương trình bảo vệ, chăm sóc, giáo dục trẻ em được các cấp, các ngành và toàn xã hội quan tâm thực hiện. Năm 2005, tỷ lệ trẻ em dưới 5 tuổi suy dinh dưỡng chiếm 25%, giảm 5% so với năm 2000.

Công tác DS-KHHGĐ đã thực sự tiết kiệm được nhiều tỷ đồng, để chi cho sự nghiệp giáo dục, y tế, văn hoá xã hội, góp phần to lớn vào công cuộc xóa đói, giảm nghèo, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế của tỉnh.

Từ thực tiễn công tác DS-KHHGĐ ở Thái Bình trong thời gian qua có thể rút ra một số bài học kinh nghiệm sau:

- Thực hiện nghiêm túc các Chỉ thị, Nghị quyết của Đảng về công tác DS-KHHGĐ, tạo bước chuyển biến mạnh mẽ về nhận thức và trách nhiệm; tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo của các cấp ủy Đảng, chính quyền và sự phối hợp của các tổ chức đoàn thể với công tác DS-KHHGĐ tại địa phương. Thực tiễn cho thấy, nơi nào cấp ủy, chính quyền thực sự chăm lo công tác DS-KHHGĐ thì nơi đó tạo ra phong trào sôi nổi, thu được nhiều kết quả.

- Xây dựng, củng cố, tăng cường hoạt động của hệ thống tổ chức chuyên trách công tác DS-KHHGĐ từ tỉnh xuống huyện, xã, phường, thị trấn, thôn, xóm với đông đảo đội ngũ báo cáo viên, tuyên truyền viên và cộng tác viên dân số. Thường xuyên bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyên môn cho đội ngũ cán bộ chuyên trách; có chế độ đãi ngộ phù hợp, ổn định để phát huy tính năng động, lòng nhiệt tình trong công tác, góp phần lớn vào kết quả thực hiện chiến lược dân số.

- Giáo dục truyền thông về DS-KHHGĐ phải được quan tâm hàng đầu và mở rộng theo hướng quy mô xã hội hóa ngày càng cao nhằm huy động các ban, ngành, đoàn thể và mọi thành phần trong xã hội tích cực tham gia. Nội dung, hình thức tuyên truyền phải đa dạng, phù hợp với đặc thù của từng địa phương, gắn kết chặt chẽ với cuộc vận động 'Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá khu dân cư'.

- Công tác DS-KHHGĐ luôn gắn liền với chiến lược phát triển kinh tế - xã hội của địa phương. Thực hiện tốt công tác dân số để giảm mức sinh, ổn định quy mô dân số là giải pháp quan trọng để phát triển kinh tế, xóa đói, giảm nghèo, nâng cao đời sống nhân dân.

- Xây dựng hệ thống cung cấp dịch vụ kế hoạch hóa gia đình bao gồm các bệnh viện, trung tâm y tế, trạm y tế từ tỉnh đến huyện, xã, phường, thị trấn. Đầu tư trang thiết bị, thường xuyên bồi dưỡng, tập huấn nâng cao năng lực quản lý, trình độ chuyên môn cho đội ngũ cán bộ y, bác sỹ.

- Xây dựng chính sách và đầu tư cho công tác DS-KHHGĐ. Nguồn lực đầu tư cho chương trình dân số phải đảm bảo, ưu tiên, không được cắt giảm.

Cùng với những kinh nghiệm vốn có và sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo của Đảng, chính quyền địa phương, sự phối kết hợp chặt chẽ giữa các sở, ban, ngành, đoàn thể, các tổ chức xã hội, sự năng động, sáng tạo, lòng nhiệt tình của đội ngũ cán bộ làm công tác dân số - gia đình - trẻ em từ tỉnh đến cơ sở, công tác DS-KHHGĐ ở Thái Bình được thực hiện có hiệu quả, góp phần rất lớn vào công cuộc xóa đói, giảm nghèo, từng bước đưa kinh tế - xã hội của tỉnh ngày càng phát triển, đáp ứng yêu cầu CNH-HĐH trong thời kỳ đổi mới.

Theo Ngô Thị Kim Hoàn
Ban Tuyên giáo Tỉnh uỷ Thái Bình
 

2008 © Bản quyền thuộc về GiaDinh.net.vn - Báo điện tử của Báo Gia đình và Xã hội - Bộ Y tế – Tổng cục Dân số-Kế hoạch hóa gia đình
Giấy phép Báo điện tử số: 79/GP-TTĐT ngày 20/4/2011 của Cục quản lý phát thanh, truyền hình và thông tin điện tử, Bộ TTVTT
Điện thoại: 04.22120681 | Fax: 04.8463556
Điện thoại báo in Gia đình và Xã hội: 043.8463567 – Fax: 043.8463556
Đường dây nóng: Hà Nội: 043.8235807 máy lẻ 24 - 0904852222
Đường dây nóng: TP HCM: 082.2405776
Toà soạn: 138A Giảng Võ, Ba Đình, Hà Nội
Email: toasoan@giadinh.net.vn
® Ghi rõ nguồn "Giadinh.net.vn" khi bạn phát hành lại thông tin từ website này Vccorp.vn - Công ty cổ phần truyền thông Việt Nam

Liên hệ quảng cáo: AdMicro
Hà Nội: +84 4 3974 8899 Ext: 3739
TP.HCM: +84 8 7307 7979 Ext: 82149
Email: giadinh@admicro.vn
Mobile: 0909 707 866 (Ms. Hằng)
Hỗ trợ & CSKH: 01268 269 779 (Ms. Nguyễn Thị Thơm)
Add: Tầng 5 & tầng 11, số 25-27 Lê Đại Hành, Hai Bà Trưng, Hà Nội
én bạc | gia đình | giải trí | tài chính