Mặc dù đạt được những kết quả đáng khích lệ, người dân sinh sống, làm việc tại các vùng biển đồng tình hưởng ứng, nhưng công tác triển khai Đề án "Kiểm soát dân số các vùng biển, đảo và ven biển giai đoạn 2009-2020" (gọi tắt là Đề án 52) vẫn còn gặp không ít thách thức, khó khăn.
Trong số 28 tỉnh chưa đạt mức sinh thay thế trên cả nước, có 12 tỉnh ven biển chưa đạt chỉ tiêu này. Cũng trong năm 2010 vừa qua, vẫn còn 26 tỉnh có tỷ suất sinh thô cao hơn mức trung bình cả nước, trong đó có 6 tỉnh ven biển là: Nghệ An, Quảng Bình, Quảng Trị, Đà Nẵng, Quảng Nam, Ninh Thuận. Cả nước có 35 tỉnh, thành có tỷ số giới tính khi sinh ở mức cao trên 110, trong đó có 18 tỉnh, thành phố ven biển.
Lý giải cho sự tăng nhanh đột biến này là do ở các vùng biển, đảo và ven biển, theo nhiều cán bộ dân số vùng biển, do trình độ dân trí tại địa bàn chưa đồng đều, đặc thù công việc người dân vùng biển phải vắng nhà thường xuyên, nhiều phong tục tập quán còn tồn tại, lại thêm tư tưởng muốn sinh con trai để "nối dõi tông đường", lấy sức lao động làm trụ cột gia đình, do đó, công tác tuyên truyền vận động, cung cấp dịch vụ gặp nhiều khó khăn.
Tình trạng chuyển cư xảy ra rất thường xuyên ở các vùng biển, đảo. Đối tượng chủ yếu là người trong độ tuổi sinh đẻ, khi đó, người ở lại địa phương sẽ chỉ còn người già và trẻ em. Già hóa dân số là thách thức lớn được đặt ra cho ngành dân số. Thêm vào đó, cư dân vùng biển mải mê kiếm kế sinh nhai, việc học hành của trẻ em hạn chế, do đó, chất lượng sống, chất lượng dân số còn thấp.
Theo ý kiến của TS.Dương Quốc Trọng- Tổng cục trưởng Tổng cục DS-KHHGĐ (Bộ Y tế): Để nâng cao chất lượng sống cho dân cư biển đảo, cần sớm có các chính sách đặc biệt về dịch vụ chăm sóc sức khỏe bà mẹ, trẻ em, SKSS/KHHGĐ. Việc này nhằm thu hút và khuyến khích mạnh mẽ nhân dân làm ăn sinh sống dài ngày trên biển, sống gắn bó lâu dài trên đảo để vừa phát triển kinh tế, vừa làm nhiệm vụ bảo vệ vùng biển quốc gia. Đó có thể là cử, luân chuyển cán bộ y tế, dân số, giáo viên... phục vụ tại đảo, cung cấp cơ sở vật chất, trang thiết bị y tế, trường học, có chế độ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế cho người dân...
"Mong muốn của chúng tôi là người dân các vùng biển và ven biển, đặc biệt là các đảo xa xôi có nhiều khó khăn về cơ sở hạ tầng, trang thiết bị; cán bộ còn thiếu và yếu, giao thông đi lại khó khăn... sẽ được hưởng đầy đủ các chính sách và dịch vụ xã hội cơ bản. Đặc biệt là dịch vụ tư vấn và cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe bà mẹ, trẻ em - SKSS" - TS Dương Quốc Trọng chia sẻ...
Một vấn đề khác cũng được TS Dương Quốc Trọng nhấn mạnh, đó là việc Nhà nước cần có sự đầu tư xứng đáng với công sức của những cán bộ làm dân số tại vùng này. "Tôi khẳng định rằng, không một ai làm dân số ở địa bàn này chỉ vì thù lao hay phụ cấp. Vì thực sự nguồn kinh phí này quá ít ỏi. Họ làm việc vì nhiệt tình, tâm huyết hiếm thấy. Do đó, Đảng, nhà nước cần quan tâm hơn nữa đến đối tượng này. Bởi, xét đến cùng, nếu chỉ vì tâm huyết không thôi, với tình hình giá cả leo thang như hiện nay, một lúc nào đó, họ cũng sẽ nản. Trong khi đó, họ chính là người gần dân nhất, trực tiếp cụ thể hóa những nội dung công tác DS-KHHGĐ".
|
Độc giả có nhu cầu tìm hiểu Đề án 52 cũng như các vấn đề về dân số vùng biển, đảo và ven biển Việt Nam hãy truy cập vào website:www.dansobien.gov.vn. |
Thu Nguyên