Ngày 24 Tháng 9, 2013 | 10:00 AM

Báo cáo tham luận của tỉnh Long An tại Hội nghị tổng kết 10 năm thực hiện PLDS

Báo cáo tham luận của tỉnh Long An tại Hội nghị tổng kết 10 năm thực hiện PLDS

BÁO CÁO THAM LUẬN

Kết quả triển khai các giải pháp về nâng cao chất lượng dân số và kiến nghị bổ sung về chất lượng dân số.

của Ban chỉ đạo công tác DS-KHHGĐ tỉnh Long An

Kính thưa toàn thể các đồng chí, quý vị đại biểu!
 
Được sự cho phép của Ban tổ chức Hội nghị, thay mặt Ban chỉ đạo công tác DS-KHHGĐ tỉnh Long An tôi xin phép được chia sẻ một số kết quả đạt được và kinh nghiệm của Long An trong thực hiện Pháp lệnh Dân số trên địa bàn tỉnh thời gian qua.

Thưa các đồng chí và quý vị đại biểu!

Long An là cửa ngõ nối liền Đông Nam Bộ với khu vực đồng bằng sông Cửu Long thông qua hệ thống giao thông đường bộ, đường thủy liên vùng đang được nâng cấp, mở rộng và xây dựng mới; có đường biên giới dài 132,977 km giáp với Campuchia với cửa khẩu Bình Hiệp (thị xã Kiến Tường) và Tho Mo (Đức Huệ). Nằm trong Vùng kinh tế trọng điểm phía Nam của cả nước, Long An có nhiều lợi thế về tiềm năng phát triển công nghiệp, thương mại, dịch vụ, thu hút đầu tư và phát triển nông nghiệp. Tỉnh có 15 đơn vị hành chính gồm: 13 huyện, 1 thị xã và 1 thành phố với dân số 1.483.522 người; tỷ lệ hộ nghèo trên địa bàn tỉnh còn 4,73%, tỉnh đã hoàn thành việc phổ cập giáo dục Tiểu học và Trung học cơ sở vào năm 2010 và đang phấn đấu hoàn thành.

Thời gian qua, song song với phát triển kinh tế, tỉnh Long An luôn quan tâm và thực hiện có hiệu quả công tác chăm sóc sức khỏe nhân dân, đặc biệt là nâng cao chất lượng dân số, chăm sóc tốt sức khỏe bà mẹ và trẻ em. Các chính sách DS-KHHGĐ được triển khai rộng khắp và thực hiện hiệu quả; phong trào xây dựng quy mô gia đình có một hoặc hai con được sự hưởng ứng tích cực từ phía cộng đồng; các điều kiện thụ hưởng về văn hóa được nâng lên, tạo điều kiện giúp người dân tiếp cận các thông tin trên mọi lĩnh vực, đặc biệt là các nội dung liên quan đến sức khỏe, tác động tích cực đến nhận thức, thái độ và hành vi đúng đắn của cộng đồng đối với vấn đề DS- KHHGĐ.
 
Kết quả đạt được trên một số lĩnh vực cụ thể như sau: Các mục tiêu về chính sách DS-KHHGĐ được đưa vào chương trình phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh và từng địa phương; Ban chỉ đạo công tác DS-KHHGĐ được thành lập từ tỉnh đến cơ sở; mạng lưới cộng tác viên DS-KHHGĐ hoạt động ngày càng hiệu quả và phân bổ đều khắp các địa bàn dân cư; hệ thống thông tin quản lý chuyên ngành về DS-KHHGĐ được cải tiến và hoàn thiện, bước đầu phục vụ tốt yêu cầu quản lý, điều hành các chương trình DS-KHHGĐ trên địa bàn.
 
Nhờ vậy, tỷ suất sinh thô trên địa bàn tỉnh giảm từ 17,65‰ năm 2003 xuống còn 15,45‰  năm 2012, duy trì mức sinh thay thế từ năm 2003 đến nay, giảm tỷ suất chết trẻ em dưới 01 tuổi xuống còn dưới 11%o; tỷ lệ sinh con thứ 3 trở lên giảm từ 11,9% năm 2003 xuống còn 5,08% năm 2012 (bình quân mỗi năm giảm 0,75%); tỷ lệ các cặp vợ chồng sử dụng biện pháp tránh thai từ 73% năm 2003 tăng lên 79,68% năm 2012; tỷ lệ bà mẹ mang thai được tuyên truyền, tư vấn sử dụng viên sắt chống thiếu máu đạt 99,5%; tỷ lệ trẻ suy dinh dưỡng dưới 5 tuổi theo cân nặng/tuổi là 11,5%, tỷ lệ trẻ suy dinh dưỡng theo chiều cao/tuổi là 22%; tuổi thọ trung bình đạt 73 tuổi; công tác quản lý thai sản trước và sau sinh được chú trọng, năm 2012 toàn tỉnh có 25.674 lượt thai phụ được thực hiện sàng lọc trước sinh, đạt 112,77% theo chỉ tiêu kế hoạch đề ra và chiếm trên 50% tổng số thai phụ, 13.569 trẻ được lấy máu gót chân đạt 119,2% theo chỉ tiêu kế hoạch đề ra và đạt trên 60% tổng số trẻ sinh.
 
Tất cả các trường hợp sàng lọc phát hiện bệnh đều được tư vấn và điều trị đúng quy định; công tác tư vấn và kiểm tra sức khỏe tiền hôn nhân được thực hiện hiệu quả, năm 2012 có 4.234/5.000 cặp nam, nữ chuẩn bị kết hôn được tư vấn và kiểm tra sức khỏe, đạt 84,68% chỉ tiêu kế hoạch đề ra. Riêng 8 tháng đầu năm 2013 có 6011/9.170 cặp nam, nữ chuẩn bị kết hôn được tư vấn và kiểm tra sức khỏe, đạt 65% kế hoạch; công tác chăm sóc sức khỏe vị thành niên/thanh niên được triển khai thực hiện tại 45 trường trung học cơ sở, trung học phổ thông và 100% xã, phường, thị trấn trên địa bàn tỉnh thông qua các mô hình như: “Hòm thư tư vấn”, “Hòm thư nhỏ to tâm sự”, các buổi tọa đàm, giao lưu, sinh hoạt dưới cờ,...

Thưa các đồng chí và quý vị đại biểu!

 Đạt được kết quả nêu trên là nhờ thời gian qua các chiến lược, chương trình, mục tiêu phát triển DS-KHHGĐ luôn được quán triệt sâu rộng trong lãnh đạo các cấp, các ngành từ tỉnh đến cơ sở.

Tại tuyến tỉnh: Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh ban hành nhiều Chương trình, Chỉ thị, Nghị quyết, Kế hoạch, công văn chỉ đạo,... chỉ đạo thực hiện sâu sát các mục tiêu về DS-KHHGĐ do Trung ương đề ra.

Tại tuyến huyện: Hàng năm, các Huyện ủy, Thành ủy và UBND các huyện, thành phố đều ban hành các Chỉ thị, Nghị quyết, Kế hoạch hành động,… thực hiện công tác DS-KHHGĐ nhằm thực hiện hiệu quả chỉ đạo của tỉnh và Trung ương trong thực hiện các chính sách về DS-KHHGĐ.

Tại tuyến xã, phường, thị trấn: 100% các xã, phường, thị trấn đều ban hành Nghị quyết đưa chính sách DS-KHHGĐ vào quy ước ấp, khu phố để tổ chức triển khai thực hiện hiệu quả.

Đồng thời các chế độ, chính sách khuyến khích thực hiện tốt công tác DS-KHHGĐ (ngoài chế độ, chính sách của Trung ương) luôn được tỉnh quan tâm thực hiện, cụ thể:

-  Đối với cán bộ làm công tác DS-KHHGĐ và cộng tác viên: Ngoài các chế độ, chính sách theo quy định, cán bộ làm công tác DS-KHHGĐ và cộng tác viên còn được lãnh đạo các cấp ban hành nhiều chế độ, chính sách khác nhằm động viên, khuyến khích cán bộ làm công tác DS-KHHGĐ và cộng tác viên an tâm công tác, hoàn thành nhiệm vụ được giao.

- Đối với các hộ gia đình thực hiện các biện pháp tránh thai: Nâng mức hỗ trợ cho người áp dụng biện pháp triệt sản từ 200.000đ/người năm 2003 lên 1.000.000đ/người năm 2012; tổ chức tốt công tác theo dõi, cấp Giấy chứng nhận thôi đẻ hẳn cho các cặp vợ chồng có đủ điều kiện, đồng thời thực hiện chế độ giảm 50% học phí từ bậc học mầm non đến trung học phổ thông cho con các cặp vợ chồng có Giấy chứng nhận thôi đẻ hẳn.

- Nam, nữ trước khi kết hôn (trừ trường hợp kết hôn có liên quan yếu tố nước ngoài) sẽ được tư vấn khám sức khỏe tổng quát, xét nghiệm HIV, viêm gan siêu vi B miễn phí tại các Bệnh viện Đa khoa tỉnh, Bệnh viện Đa khoa khu vực và Trung tâm Y tế các huyện, thị xã, thành phố.

- Thai phụ được siêu âm miễn phí để phát hiện dị tật thai nhi 02 lần tại các Bệnh viện Đa khoa tỉnh, khu vực, Trung tâm Chăm sóc sức khỏe sinh sản và Trung tâm Y tế các huyện, thị xã, thành phố.

- Miễn phí các dịch vụ kỹ thuật lấy máu gót chân cho trẻ tại các cơ sở y tế công lập trên địa bàn tỉnh có triển khai kỹ thuật này.

Bên cạnh đó công tác tuyên truyền vận động, giáo dục cũng được triển khai thực hiện đạt hiệu quả, nhận được sự đồng tình hưởng ứng của lãnh đạo các cấp, các ngành và cộng đồng dân cư. Hoạt động tuyên truyền vận động được tổ chức với nhiều hình thức đa dạng, phong phú, phù hợp với từng nhóm đối tượng, trong 10 năm đã tổ chức tập huấn, tuyên truyền được trên 100 lớp cho hơn 18.000 cán bộ chủ chốt của ngành, đoàn thể từ tỉnh đến cơ sở; in 10.000 sổ tay tuyên truyền và hỏi đáp về Pháp lệnh Dân số; 02 cuộc hội thi tìm hiểu Pháp lệnh Dân số với hơn 10.000 người dự thi; lắp đặt nhiều panô, băng rol và khẩu hiệu tuyên truyền tại các khu vực tập trung đông dân cư và các tuyến đường giao thông chính trên địa bàn tỉnh. Công tác truyền thông- Giáo dục luôn được đổi mới về nội dung, hình thức và cách tiếp cận thông qua việc lồng ghép, đưa nội dung giáo dục dân số và sức khỏe sinh sản vào chương trình giảng dạy trong và ngoài nhà trường, tạo sự chuyển biến tích cực về nhận thức và hành vi của vị thành niên, thanh niên và cộng đồng xã hội; nhận thức của người dân về quy mô gia đình ít con, thực hiện kế hoạch hóa gia đình, chăm sóc sức khỏe sinh sản được nâng lên rõ rệt; xây dựng thành công mô hình xã, phường, thị trấn, ấp, khu phố không có người sinh con thứ ba trở lên.

Thưa các đồng chí và quý vị đại biểu!

Qua 10 năm triển khai thực hiện Pháp lệnh Dân số, tỉnh Long An đã đạt được một số kết quả bước đầu. Năm 2013 là năm thứ ba tỉnh triển khai các hoạt động làm nền tảng quyết định thành công cho giai đoạn 2011-2015 và giai đoạn tiếp theo, tỉnh xác định công tác DS-KHHGĐ vẫn đứng trước những khó khăn, thách thức.
 
Đó là, số cặp vợ chồng bước vào độ tuổi sinh đẻ tiếp tục tăng; tỷ số giới tính khi sinh là 110 nam/100 nữ và có xu hướng tăng cao ở các huyện có điều kiện kinh tế-xã hội phát triển; tâm lý thích có con trai vẫn còn có trên 20% cặp vợ chồng; tình trạng nạo phá thai, nhất là nạo phá thai ở tuổi vị thành niên thanh niên tiếp tục gia tăng. Mạng lưới dịch vụ KHHGĐ còn thiếu về trang thiết bị, nhân lực, đặc biệt ở các khu vực vùng sâu, vùng xa. Kết quả thực hiện các chỉ tiêu về nâng cao chất lượng dân số như mô hình tư vấn khám sức khỏe tiền hôn nhân và sàng lọc trước sinh, sơ sinh vẫn còn thấp so với mục tiêu đề ra. Đội ngũ cán bộ làm công tác DS-KHHGĐ các cấp còn yếu về khả năng tham mưu, phối hợp cũng như kỹ năng tác nghiệp và chế độ đãi ngộ cho đội ngũ này còn nhiều bất cập.
 
Trước những khó khăn trên, tỉnh luôn quan tâm chỉ đạo các cấp, các ngành, đặc biệt là ngành Y tế không thỏa mãn, chủ quan với thành tích đã đạt được, đồng thời thấy được những thách thức, khó khăn của công tác DS-KHHGĐ để tập trung chỉ đạo, triển khai thực hiện hiệu quả và đồng bộ các giải pháp nhằm thực hiện hiệu quả các mục tiêu về DS-KHHGĐ. Kinh nghiệm của tỉnh Long An rút ra được thông qua việc thực hiện công tác DS-KHHGĐ thời gian qua đó là: Sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy Đảng, chính quyền có ý nghĩa quyết định trong thực hiện mục tiêu DS-KHHGĐ.
 
Do đó, địa phương nào thực hiện tốt công tác này thì nơi đó các hoạt động diễn ra sôi nổi, mang lại hiệu quả cao; công tác truyền thông, vận động là một trong những nội dung cơ bản trong thực hiện công tác DS-KHHGĐ. Để công tác tuyên truyền đạt hiệu quả, các hoạt động truyền thông phải được tổ chức thường xuyên, liên tục, phong phú, đa dạng về nội dung và phù hợp với từng nhóm đối tượng; đẩy mạnh thực hiện xã hội hóa, tăng cường sự phối hợp chặt chẽ giữa các Ban, Ngành, Đoàn thể trong quá trình triển khai thực hiện là điều kiện thuận lợi góp phần đảm bảo tính bền vững của công tác DS-KHHGĐ. Bên cạnh đó trong triển khai thực hiện công tác DS-KHHGĐ cần lồng ghép tốt với các phong trào khác ở địa phương như: Phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư”, “Ông bà cha mẹ mẫu mực, con cháu thảo hiền”,…

Nhân hội nghị này, tỉnh xin kiến nghị một số nội dung sau nhằm thực hiện tốt công tác DS-KHHGĐ:

- Sớm ban hành Luật Dân số để điều chỉnh toàn diện hơn lĩnh vực DS-KHHGĐ.

- Tiếp tục duy trì và quản lý công tác DS-KHHGĐ theo Chương trình mục tiêu quốc gia trong thời gian tới.

- Tăng cường hỗ trợ các nguồn lực cho tỉnh ngay từ đầu năm để chủ động thực hiện hiệu quả các mục tiêu về dân số.

- Sớm có Thông tư hướng dẫn thực hiện chế độ ưu đãi cho cán bộ làm DS-KHHGĐ, tạo động lực cho đội ngũ này yên tâm công tác. Đồng thời có quy định hướng dẫn cụ thể việc xử lý vi phạm các chính sách DS-KHHGĐ.

- Ban hành chuẩn y tế quốc gia về tầm soát các bệnh, dị tật thai nhi.

- Đưa danh mục kỹ thuật thực hiện sàng lọc trước sinh, sơ sinh, kiểm tra sức khỏe tiền hôn nhân vào danh mục được chi trả của Bảo hiểm Y tế.

 Trên đây là một số ý kiến tham luận của tỉnh Long An tại Hội nghị, xin kính chúc quý vị đại biểu dồi dào sức khỏe, hạnh phúc và thành đạt.

Xin cảm ơn và trân trọng kính chào!

GỬI Ý KIẾN BẠN ĐỌC