Có lẽ cơn bão lớn nhất, đáng nhớ và nhiều thương đau nhất là cơn bão số 9 (Ketsana). Mặc dù chỉ kéo dài 1 ngày, thế nhưng sức tàn phá của cơn bão này lại vô cùng khủng khiếp. 15h ngày 29/9, Ketsana đổ bộ vào miền Trung, vùng tâm bão đi vào địa phận các tỉnh Quảng Nam, Quảng Ngãi. Ngay trong buổi chiều cùng ngày, 14 đồng bào ta đã thiệt mạng. Sáng 1/10: 92 người chết, 19 người mất tích, 199 người bị thương. Sáng ngày 2/10: 122 người chết, 12 người mất tích, 522 người bị thương. Sau hai ngày, đến 4/10, số người chết được thống kê là 163 (và đến những tháng sau đó, con số là 172 người). Những con số thống kê khô khốc, vô tình.

 

Khi hậu quả của cơn bão số 9 còn đang ở đỉnh điểm thì trưa 4/10, cơn bão số 10 (Parma) lại đổ bộ vào các tỉnh phía Đông Bắc. Cả nước nín thở theo dõi. Thật chua chát khi phải dùng từ may mắn, nhưng “may mắn” thật nếu so sánh với cơn bão số 9, bởi cơn bão này chỉ kịp cướp đi sinh mệnh của 2 đồng bào ta.

 

Những ai vô tâm nhất cũng không quên được rằng, trước chưa đầy 10 ngày (từ 23 đến 25/9), mưa to đã làm 23 người thiệt mạng, chủ yếu thuộc các tỉnh miền Trung (lại là miền Trung).

 

Nỗi đau chất chồng nỗi đau. Vành khăn trắng lại đội lên đầu những đứa trẻ, nhiều mái đầu bạc thất thần trước hiên nhà, bao người vợ nhìn chăm chăm vào dòng nước xoáy. Người thân của họ đã ra đi mãi mãi không về.

 

Các bác sĩ giúp dân làm vệ sinh môi trường sau bão số 9 ở Quảng Ngãi.

 

Trong khi những cơn đau chưa kịp dịu lắng thì trưa 2/11, các tỉnh Trung Bộ và Nam Tây Nguyên lại phải đón nhận cơn bão thứ 11 (bão Mirinae). Sau 5 ngày tàn phá, bão và tiếp đó là mưa lũ đã làm 122 người chết. Phú Yên, Quảng Ngãi, Quảng Nam, Khánh Hoà, Bình Định, Đà Nẵng, Gia Lai, Kon Tum, Đắk Lắk... những địa danh thanh bình giờ thành các địa chỉ tang thương. Một xóm có đến 18 người chết, một gia đình cả 4 người cùng thiệt mạng. Thảm cảnh lại tái diễn. Con sông Cầu (Phú Yên), sông Tranh (Quảng Nam), sông Trà Khúc (Quảng Ngãi), sông Ba (Gia Lai)... quanh năm hiền hoà là thế, bỗng dưng trở thành kẻ ưa sự chết chóc.

Nhưng, chính trong cái lúc sự đau xót lên đến tột cùng ấy, tình người bỗng trỗi dậy thật mạnh mẽ, nhân bản. Mắt ta rưng rưng khi chứng kiến những gương mặt bợt bạt, hốc hác vì mưa gió, trao nhau từng nắm cơm trộn lẫn với nước. Có lẽ bà Phan Thị Măng cùng cô con gái bệnh tật chẳng thể nào quên tình làng nghĩa xóm, sau những ngày bão số 9 đi qua. Nhờ sự trợ giúp của bà con mà căn nhà ọp ẹp của bà không bị nước cuốn trôi, mẹ con bà cũng không phải đối mặt với cái đói. “May mà có bà con làng xóm san sẻ, không chắc mẹ con tôi đã không qua khỏi”, bà Măng rơm rớm nước mắt nói. Chẳng riêng gì bà Măng, mà những ngày bão lũ hoành hành, cả xã Quảng Phước (Quảng Điền, Thừa Thiên Huế), ai cũng coi việc nhà khác như nhà mình. Những bàn tay nhân ái chìa ra cho nhau trong cơn giá lạnh, giúp nhau cùng tồn tại.

 

Chia sẻ với nhau miếng ăn, manh áo đã là quý, có người còn chia luôn cả sinh mạng, sự an nguy của mình cho người khác. Cho đến những ngày này, ở (Kỳ Anh, Hà Tĩnh) người dân vẫn còn kể câu chuyện về anh người dân quân Lê Anh Tuấn với lòng cảm phục, tiếc thương. Trong một lần tìm kiếm thi thể người dân bị lũ cuốn trôi (ngày 26/9), anh Tuấn đã anh dũng hy sinh, để lại người vợ mới cưới vừa tròn 4 tháng.

 

Trong những ngày tang thương, người ta còn thấy sắc xanh của màu áo bộ đội, sắc vàng, sắc trắng của màu áo công an và các bác sĩ... dầm mình trong mưa bão giúp dân vượt bão, lũ.

 

Sáng 2/11, khi nước lũ ào về thôn Luật Lễ (thị trấn Diêu Trì, Tuy Phước, Bình Định), người dân đã rất hốt hoảng. Giữa lúc tình thế ngàn cân treo sợi tóc, bất chợt thấy bóng dáng những người lính thuộc Quân khu 5. Họ nhanh chóng đưa dân thoát khỏi những căn nhà lúc này đã chìm trong nước lên thuyền, về nơi an toàn. 3 ngày sau đó, một pha cứu người ly kỳ như trong phim ở Gia Lai cũng được bộ đội ở Gia Lai thực hiện. Tối ngày 2/11, con đê quai của thuỷ điện Đak Sông bị vỡ do lũ quá lớn, nước ngập khắp nơi. Ông Phan Văn Chúc (69 tuổi), bảo vệ của một công ty đã phải lên ngọn cây tránh nạn và mắc kẹt ở đó. Phải mất gần 5 ngày, lên nhiều phương án, thậm chí huy động cả máy bay mới giải cứu được ông Chúc. Một chiến sĩ đã bị thương nặng, phải nhập viện.

 

Trong những ngày mưa lũ, tình quân dân có dịp được bộc lộ một cách rõ nhất. Bộ đội cứu dân và dân cũng cứu bộ đội. Khi chiếc xe lội nước của các chiến sĩ thuộc Sư đoàn 320, Binh đoàn Tây Nguyên gặp nạn giữa sông Ba (đoạn thuộc thị xã Ayun Pa – Gia Lai), anh Châu Thành Sang và người bạn mình đã không do dự lao chiếc xuồng máy cũ kỹ ra ứng cứu. Bằng sự quả cảm, các anh đã lần lượt cứu được 7 chiến sĩ lên bờ.

 

Trong những ngày mưa lũ người ta còn thấy bóng những chiếc áo trắng của cán bộ y tế, chạy như con thoi giữa các buôn làng, khi thì cứu thương, khi thì giúp người dân vệ sinh môi trường, giải quyết dịch bệnh. Nhiều cán bộ y tế đã bám trụ ở bản, không thể về lo cho nhà mình. Có người vừa đưa chén cơm lên miệng, vội buông xuống vì có bệnh nhân cần cấp cứu. Vất vả, đói rét nhưng không ai nỡ kêu ca.

 

Bão lũ đi qua, không chỉ là hoang tàn, mà còn có tình người ở lại. Tình người ấm nóng và cao cả. Tình người sẽ giúp hàn gắn tất cả!

 

Vũ Nam